Türkçe | English
EDEBİYAT FAKÜLTESİ / TÜRK DİLİ ve EDEBİYATI BÖLÜMÜ
( I. ÖĞRETİM) 
Ders Bilgi Paketi
http://www.ktu.edu.tr/tdedebiyat
Tel: +90 0462 0462 377 25 24
EF
EDEBİYAT FAKÜLTESİ / TÜRK DİLİ ve EDEBİYATI BÖLÜMÜ / ( I. ÖĞRETİM) 
Katalog Ana Sayfa
  Katalog Ana Sayfa  KTÜ Ana Sayfa   Katalog Ana Sayfa
 
 

TDE1002Edebiyat Bilgi ve Teorileri - II4+0+0AKTS:4
Yıl / YarıyılBahar Dönemi
Ders DuzeyiLisans
Yazılım ŞekliZorunlu
BölümüTÜRK DİLİ ve EDEBİYATI BÖLÜMÜ
Ön KoşulYok
Eğitim SistemiYüz yüze
Dersin Süresi14 hafta - haftada 4 saat teorik
Öğretim ÜyesiDr. Öğr. Üyesi Burhan CAN
Diğer Öğretim ÜyesiDr. Öğr. Üyesi Seda Uysal Bozaslan
Öğretim DiliTürkçe
StajYok
 
Dersin Amacı:
Bu dersin amacı, öğrencilerin Eski Türk Edebiyatının temel kavramlarını, nazım biçimlerini, aruz veznini ve söz sanatlarını sistemli ve kavramsal bir çerçevede öğrenmelerini sağlamaktır. Ders, klasik edebî metinleri doğru okuma, biçimsel çözümleme yapma ve belâgat unsurlarını tanıma becerisi kazandırmayı hedefler. Öğrenciler, klasik şiirin teknik altyapısını edinerek ilerleyen sınıflardaki metin şerhi ve yorum çalışmalarına hazırlanır.
 
Öğrenim KazanımlarıPÖKKÖY
Bu dersi başarı ile tamamlayan öğrenciler :
ÖK - 1 : Eski Türk Edebiyatının temel özelliklerini ve terminolojisini açıklar.6 - 71,
ÖK - 2 : Klasik şiirin başlıca nazım biçimlerini tanımlar ve ayırt eder.6 - 71,
ÖK - 3 : Aruz vezninin kurallarını açıklar ve farklı kalıpları uygular.6 - 71,
ÖK - 4 : Klasik edebî sanatları tanımlar ve metinlerde tespit eder.6 - 71,
ÖK - 5 : Klasik şiir metinlerini biçimsel açıdan çözümleyebilir.1 - 2 - 3 - 4 - 51,
PÖKK :Program öğrenim kazanımlarına katkı, ÖY : Ölçme ve değerlendirme yöntemi (1: Yazılı Sınav, 2: Sözlü Sınav, 3: Ev Ödevi, 4: Laboratuvar Çalışması/Sınavı, 5: Seminer / Sunum, 6: Dönem Ödevi / Proje),ÖK : Öğrenim Kazanımı
 
Ders İçeriği
Ders, Eski Türk Edebiyatının genel özellikleri ve temel kavramlarıyla başlar. Ardından klasik şiirin nazım biçimleri (gazel, kaside, mesnevi, rubâî, musammatlar vb.) ayrıntılı biçimde ele alınır. Aruz vezninin menşei, Türk aruzu, temel kuralları ve ahenk unsurları açıklanır; farklı aruz kalıpları uygulamalı olarak öğretilir. Dersin ikinci bölümünde edebî sanatlar (beyan, bedî`, mecaz, teşbih, istiâre, cinas, telmih, nazîre, nakîze vb.) sistematik bir sınıflandırma içinde incelenir.
 
Haftalık Detaylı Ders Planı
 HaftaDetaylı İçerikÖnerilen Kaynak
 Hafta 1Eski Türk Edebiyatına Giriş Genel özellikler, temel kavramlar
 Hafta 2Eski Türk Edebiyatı (Devam) Divan edebiyatının kaynakları
 Hafta 3Eski Türk Edebiyatı (Devam) Terminoloji ve gelenek
 Hafta 4Nazım Biçimleri I Kaside, gazel, mesnevi, rubâî
 Hafta 5Nazım Biçimleri II Musammat nazım biçimleri
 Hafta 6Nazım Biçimleri III Bentli nazım biçimleri
 Hafta 7Aruzun Menşei ve Kuralları Türk aruzu, ahenk
 Hafta 8Aruz Uygulamaları I
 Hafta 9Arasınav
 Hafta 10Aruz Uygulamaları II
 Hafta 11Aruz Uygulamaları III
 Hafta 12Edebî Sanatlara Giriş
 Hafta 13Anlam Sanatları
 Hafta 14Diğer Anlam ve Ses Sanatları
 Hafta 15Nazîre ve Telmih Geleneği
 Hafta 16Dönem sonu sınavı
 
Ders Kitabı / Malzemesi
1Saraç, M.A. Yekta. (2020). Klasik Edebiyat Bilgisi: Belagat, Gökkubbe, İstanbul
2Saraç, M. A. Yekta (2011). Eski Türk Edebiyatına Giriş: Biçim ve Ölçü. Anadolu Üniversitesi.
3Bİlgegil, M. Kaya. 2019; Edebiyat Bilgi ve Teorileri (Belagat); Enderun Kitabevi, İstanbul
4Saraç, M. A. Yekta (2011). Eski Türk Edebiyatına Giriş: Söz Sanatları. Anadolu Üniversitesi.
5Macit, Muhsin (2021). "Ses Yapısı". Eski Türk Edebiyatı El Kitabı.
 
İlave Kaynak
1Akün, Ö. Faruk (1994). "Divan Edebiyatı". TDV İslâm Ansiklopedisi.
2Ünver, İsmail. "Mesnevî", TDV İslâm Ansiklopedisi.
3Çavuşoğlu, Mehmet. "Kasîde", Türk Dili Divan Şiiri Özel Sayısı.
4Pala, İskender & Kılıç, Filiz. "Musammat", TDV İslâm Ansiklopedisi.
 
Ölçme Yöntemi
YöntemHaftaTarih

Süre (Saat)Katkı (%)
Arasınav 9 2026 1 50
Dönem sonu sınavı 16 2026 1 50
 
Öğrenci Çalışma Yükü
İşlem adıHaftalık süre (saat)

Hafta sayısı

Dönem toplamı
Yüz yüze eğitim 4 14 56
Arasınav için hazırlık 15 1 15
Arasınav 2 1 2
Uygulama 2 14 28
Dönem sonu sınavı için hazırlık 17 1 17
Dönem sonu sınavı 2 1 2
Toplam Çalışma Yükü120