|
|
| ELL3075 | Akademik Çeviri - II | 2+0+0 | AKTS:4 | | Yıl / Yarıyıl | Güz Dönemi | | Ders Duzeyi | Lisans | | Yazılım Şekli | Seçmeli | | Bölümü | BATI DİLLERİ ve EDEBİYATI BÖLÜMÜ | | Ön Koşul | Yok | | Eğitim Sistemi | Yüz yüze | | Dersin Süresi | 14 hafta - haftada 2 saat teorik | | Öğretim Üyesi | Dr. Öğr. Üyesi Muhammed BAYDERE | | Diğer Öğretim Üyesi | | | Öğretim Dili | İngilizce | | Staj | Yok | | | | Dersin Amacı: | | Bu dersin temel amacı, öğrencilere akademik dünyanın dilsel, biçimsel ve etik standartlarına uygun, kaliteli akademik metinler üretme yetkinliği kazandırmaktır. Amaç, öğrencilerin sadece bir metni çevirecek değil, aynı zamanda o metni bir uzman editör gözüyle analiz ederek revizyon, metin düzelti ve son okuma süreçlerinden geçirebilecek yetkinliğe kavuşmasını sağlamaktır. Ders, öğrencileri terminolojik tutarlılığı sağlamak, kaynakları doğrulamak ve CMoS veya APA gibi stil rehberlerinin yanı sıra özel dergi kurallarına harfiyen uyma konusunda geliştirmeyi hedeflemektedir. Nihai amaç, öğrencileri sorumlu YZ kullanımı konusunda bilinçlendirmek, MS Word gibi araçlara hakim, farklı disiplinlerin akademik geleneklerini tanıyan ve insan-YZ işbirliğiyle verimli çalışan uzman akademik metin üreticileri olarak yetiştirmektir. |
| Öğrenim Kazanımları | PÖKK | ÖY | | Bu dersi başarı ile tamamlayan öğrenciler : | | | | ÖK - 1 : | akademik dilin resmiyet, kesinlik, terminolojik tutarlılık ve özlülük gibi temel özelliklerini tanımlayabilecek ve metinlerinde uygulayabileceklerdir. | 11 | 1,3, | | ÖK - 2 : | çeviri, revizyon, metin düzelti ve son okuma arasındaki süreçsel farkları ayırt edebilecek ve MS Word gibi araçları bu süreçlerde etkin kullanabilecektir. | 11 - 12 | 1,3, | | ÖK - 3 : | temel akademik stil rehberlerinin ve farklı disiplinlere ait dergi kurallarının gerekliliklerini tespit ederek çeviri metinlerine uygulayabileceklerdir. | 11 | 1,3, | | ÖK - 4 : | çeviri amaçlı güvenilir kaynak ve terminoloji araştırması yapabilecek, paralel metinleri analiz edebilecek ve kaynak doğrulama yöntemlerini uygulayabilecektir. | 11 | 1,3, | | ÖK - 5 : | akademik metin üretiminde sorumlu yapay zeka kullanımını uygulayabilecek ve insan-YZ işbirliğine dayalı bir akademik çeviri/metin düzenleme projesini yürütebilecektir. | 11 | 1,3, | | PÖKK :Program öğrenim kazanımlarına katkı, ÖY : Ölçme ve değerlendirme yöntemi (1: Yazılı Sınav, 2: Sözlü Sınav, 3: Ev Ödevi, 4: Laboratuvar Çalışması/Sınavı, 5: Seminer / Sunum, 6: Dönem Ödevi / Proje),ÖK : Öğrenim Kazanımı | | |
| Bu ders, akademik çeviriyi, bilimsel iletişimin temel bir bileşeni ve uzmanlık gerektiren bir akademik metin üretim süreci olarak ele alır. Ders, basit metin aktarımının ötesine geçerek, akademik dilin kendine özgü yapısına, terminolojik kesinliğe, tutarlılığa ve özlü yazı anlayışına odaklanır.
İçerik, bilimsel makale, özet, kitap bölümü ve tez gibi temel akademik türleri kapsar. Ders, çeviri, revizyon, metin düzelti ve son okuma gibi farklı metinsel işlemlere odaklanır. Bu süreçler, MS Word gibi yazılımların değişiklikleri izle ve yorum ekleme gibi özellikleri kullanılarak uygulamalı olarak öğretilir.
Ders, modern akademik yayıncılığın bir gerçeği olarak sorumlu yapay zeka kullanımını ve insan-YZ işbirliği modellerini ele alır. Öğrenciler, YZ araçlarını bir yardımcı olarak nasıl etkin kullanacaklarını öğrenir.
Dersin önemli bir bölümü, akademik standartlara ve metin geleneklerine ayrılmıştır. CMoS (Chicago Manual of Style) ve APA gibi uluslararası stil rehberlerinin temel kuralları tanıtılır. Öğrenciler, tıp, sosyal bilimler ve mühendislik gibi farklı disiplinlerin saygın dergilerini inceleyerek bu alanların metin yapılarını, terminoloji kullanımını ve yazım standartlarını araştırır, analiz eder ve sınıfta sunarlar.
Ayrıca, çeviri amaçlı doğru araştırma yöntemleri, paralel metin kullanımı, kaynak doğrulama ve terminolojik tutarlılık, grup projeleri ve akran değerlendirmesi uygulamaları aracılığıyla pekiştirilir.
|
| |
| Haftalık Detaylı Ders Planı | | Hafta | Detaylı İçerik | Önerilen Kaynak | | Hafta 1 | Giriş: Akademik Metin Üretimi
- Konu: Ders tanıtımı, değerlendirme, beklentiler. Akademik çalışma nedir?: Kapsam ve temel yetkinlikler.
- Uygulama: İyi ve kötü akademik çeviri örneklerinin karşılaştırmalı analizi (terminoloji, üslup ve akıcılık).
| | | Hafta 2 | Akademik Dil 1: Üslup
- Konu: Akademik dilin özellikleri: Nesnellik, kesinlik, resmilik. Kaynak metni eleştirel okuma.
- Uygulama: Ağdalı bir Türkçe akademik paragrafı, net bir İngilizce akademik paragrafa dönüştürme atölyesi.
| | | Hafta 3 | Akademik Dil 2: Terminoloji ve Araştırma
- Konu: Terminolojik tutarlılık, güvenilir kaynaklara erişim, paralel metin kullanımı, kaynak doğrulama.
- Uygulama: Belirli bir makale için paralel metin taraması yapma ve 5 anahtar terim için gerekçeli bir terminoloji listesi oluşturma.
| | | Hafta 4 | Süreç 1: Çeviri ve Revizyon
- Konu: İki sürecin tanımı, farkları ve uygulama alanları.
- Uygulama: Bir öğrenci çeviri metni üzerinde akran revizyonu yapma, hataları kategorize etme.
| | | Hafta 5 | Süreç 2: Metin Düzelti ve Son Okuma
- Konu: Metin düzelti (akış, yapı) ve son okuma (yazım, format).
- Uygulama: Çevrilmiş bir metni alıp, akış ve stil için metin düzelti işleminden geçirme.
| | | Hafta 6 | Araçlar: Profesyonel Metin Üretimi (MS Word)
- Konu: Değişiklikleri izle ve yorumların kullanımı.
- Uygulama: Değişiklikleri izle kullanarak bir metni düzenleme ve metin boyunca yorumlar bırakma.
| | | Hafta 7 | Standartlar: Stil Kılavuzları ve Dergi Kılavuzları
- Konu: Başlıca stil kılavuzları ve disiplinlere özgü dergi kılavuzlarına genel bakış.
- Uygulama: İki farklı disiplinden iki derginin Yazarlar İçin Bilgiler bölümlerini karşılaştırmalı olarak inceleme.
| | | Hafta 8 | Disipline Özgü Çalışma 1: Sosyal Bilimler ve Beşeri Bilimler
- Konu: Sosyal bilimler metin gelenekleri, yapıları ve beklentileri.
- Uygulama: Sosyal bilimler alanından kısa bir özet çevirisi.
| | | Hafta 9 | Arasınav | | | Hafta 10 | Disipline Özgü Çalışma 2: STEM
- Konu: STEM metin gelenekleri ve terminolojik kesinlik.
- Uygulama: Bir tıp makalesinin yöntem veya bulgular bölümünün çevirisi.
| | | Hafta 11 | Akademik Çeviride Sorumlu Yapay Zeka Kullanımı
- Konu: Akademik çeviride YZ etiği, İnsan-YZ İşbirliği ve post-editing.
- Uygulama: Bir YZ akademik çeviri çıktısını analiz etme, hataları sınıflandırma ve tam post-editing yapma.
| | | Hafta 12 | Yapay Zeka Destekli Editörlük Atölyesi
- Konu: YZ?yi bir metin düzenleme asistanı olarak kullanma.
- Uygulama: YZ?ye bir metni editör rolünde verme ve çıktının kalitesini değerlendirme.
| | | Hafta 13 | Grup Projesi Atölyesi 1: Araştırma ve Planlama
- Konu: Proje gruplarının oluşturulması. Dergi ve metin seçimi.
- Uygulama: Grupların, seçtikleri derginin kılavuzuna göre bir stil rehberi özeti hazırlaması ve sunması.
| | | Hafta 14 | Grup Projesi Atölyesi 2: Akran Değerlendirmesi
- Konu: Çeviri ve revizyon süreçlerinin proje bazlı yönetimi.
- Uygulama: Grupların çeviri taslaklarını başka bir grupla değiş-tokuş yapması ve değişiklikleri izle özelliği ile yapılandırılmış geri bildirim vermesi.
| | | Hafta 15 | Genel Tekrar
| | | Hafta 16 | Final Sınavı | | | |
| 1 | Olohan, M. 2015; Scientific and Technical Translation, Routledge, Londra. | | | |
| 1 | Bowker, L & Ciro, J. B. 2019; Machine Translation and Global Research: Towards Improved Machine Translation Literacy in the Scholarly Community, Emerald Publishing Limited, Londra. | | | 2 | Sin-wai, C. 2022; Routledge Encyclopedia of Translation Technology, Routledge, New York. | | | 3 | Munday, J. 2022; Introducing Translation Studies ? Theories and Applications, Routledge, Londra. | | | 4 | Bassnett, S. 2002; Translation Studies, Routledge, Londra. | | | |
| Ölçme Yöntemi | | Yöntem | Hafta | Tarih | Süre (Saat) | Katkı (%) | | Arasınav | 9 | | 2 | 50 | | Dönem sonu sınavı | 16 | | 2 | 50 | | |
| Öğrenci Çalışma Yükü | | İşlem adı | Haftalık süre (saat) | Hafta sayısı | Dönem toplamı | | Yüz yüze eğitim | 2 | 14 | 28 | | Sınıf dışı çalışma | 1 | 12 | 12 | | Arasınav için hazırlık | 3 | 8 | 24 | | Arasınav | 2 | 1 | 2 | | Ödev | 3 | 9 | 27 | | Dönem sonu sınavı için hazırlık | 2 | 8 | 16 | | Dönem sonu sınavı | 2 | 1 | 2 | | Diğer 1 | 3 | 3 | 9 | | Toplam Çalışma Yükü | | | 120 |
|