|
|
| ELL2013 | Anlatıbilime Giriş | 2+0+0 | AKTS:4 | | Yıl / Yarıyıl | Güz Dönemi | | Ders Duzeyi | Lisans | | Yazılım Şekli | Zorunlu | | Bölümü | BATI DİLLERİ ve EDEBİYATI BÖLÜMÜ | | Ön Koşul | Yok | | Eğitim Sistemi | Yüz yüze | | Dersin Süresi | 14 hafta - haftada 2 saat teorik | | Öğretim Üyesi | Prof. Dr. Mustafa Zeki ÇIRAKLI | | Diğer Öğretim Üyesi | | | Öğretim Dili | İngilizce | | Staj | Yok | | | | Dersin Amacı: | | Öğrencilere anlatı kuramının temel ve ileri düzey araçlarını kazandırarak türler arasında anlatı yapıları, özneleri ve düzenlemelerini tanıma, ayırt etme ve eleştirel biçimde çözümleme yetisi kazandırmak hedeflenmektedir.
|
| Öğrenim Kazanımları | PÖKK | ÖY | | Bu dersi başarı ile tamamlayan öğrenciler : | | | | ÖK - 1 : | - Öğrenciler söylem ile anlatı söylemi; sü?et ile fabula; yazar ile anlatıcı arasındaki farkı ayırt edebileceklerdir. | 5 - 12 - 13 | 1 | | ÖK - 2 : | - Öğrenciler yazar, ima edilen yazar, anlatıcı, odaklayıcı ve karakter arasındaki farkı ayırt edebileceklerdir. | 5 | 1 | | ÖK - 3 : | - Öğrenciler anlatıdaki anlatı düzeyleri, zamansal düzenlemeler ve mekânsal düzenlemeler arasındaki farkı ayırt edebileceklerdir.
| | 1 | | ÖK - 4 : | -Öğrenciler anlatılar üzerine eleştirel çözümlemeler yapabileceklerdir. | | | | PÖKK :Program öğrenim kazanımlarına katkı, ÖY : Ölçme ve değerlendirme yöntemi (1: Yazılı Sınav, 2: Sözlü Sınav, 3: Ev Ödevi, 4: Laboratuvar Çalışması/Sınavı, 5: Seminer / Sunum, 6: Dönem Ödevi / Proje),ÖK : Öğrenim Kazanımı | | |
| Bu ders, anlatıbilim alanındaki temel kavramları tanıtarak söylem ile anlatı söylemi, sü?et ile fabula ve yazar, anlatıcı, odaklayıcı gibi anlatı özneleri arasındaki ayrımları inceler.
Öğrenciler anlatı düzeylerini, zamansal ve mekânsal yapıları analiz eder; edebi ve kültürel metinlerdeki çeşitli anlatı biçimlerini eleştirel biçimde yorumlama becerileri geliştirir.
|
| |
| Haftalık Detaylı Ders Planı | | Hafta | Detaylı İçerik | Önerilen Kaynak | | Hafta 1 | Anlatı Paradoksu
Anlatının tutarlılığı ile parçalanmışlığı arasındaki gerilim incelenir; çelişkilere rağmen anlamın nasıl korunduğu tartışılır.
| | | Hafta 2 | Hikâye (Fabula) ve Anlatım (Sjuzhet)
Hikâye ile Hikâyenin Anlatımı arasındaki fark açıklanır; olgu ile olay arasındaki ilişkiler tartışılır.
| | | Hafta 3 | Anlatı Söylemi
Anlatının nasıl aktarıldığı incelenir; anlatıcı sesi, zamanlama ve dilsel aracılık üzerinde durulur.
| | | Hafta 4 | Tarihsel Yazar ile Örtük Yazar
Gerçek yazar ile metin içinde varsayılan yazar figürü arasındaki ayrım örneklerle açıklanır.
| | | Hafta 5 | Yazar ile Anlatıcı
Yazarın niyeti ile anlatıcının sesi ve bakış açısı arasındaki farklar örneklerle açıklanır ve tartışılır.
| | | Hafta 6 | Güvenilmezlik
Güvenilmez anlatıcı kavramı ele alınır; anlatı söyleminin şüphe, çarpıtma ve yanlılık potansiyeli örneklerle açıklanır ve tartışılır.
| | | Hafta 7 | Anlatıcı ile Karakter
Anlatıcı ve karakter arasındaki farklar sınırlar ve örtüşmeler incelenir; özellikle birinci ve üçüncü kişi anlatımda örneklerle açıklanır.
| | | Hafta 8 | Anlatı ve Katılım Düzeyleri
Anlatı düzeylerini (dış-anlatımsal ve iç-anlatımsal kategoriler) ve bunlarla ilişkili gömülü hikâyeleri inceler; ayrıca anlatıcının anlatıya katılım derecesini (eş-anlatımsal ve farklı-anlatımsal kategoriler) ve anlattığı hikâyeyle nasıl ilişki kurduğunu örneklerle açıklar. | | | Hafta 9 | Vize Sınavı | | | Hafta 10 | Anlatan Kim? Gören Kim?
Anlatıcı sesi ile odaklama (fokalizasyon) ayrımı yapılır; anlatan ve gören özne örnek üzerinden tartışılır. | | | Hafta 11 | Odaklama (Fokalizasyon)
Perspektif, bilinç erişimi ve anlatı kontrolü açısından odaklama stratejisi örneklerle açıklanır.
| | | Hafta 12 | İçsel ve Dışsal Odaklanma
Karakterlerin zihninden anlatım (içsel) ile dış gözlem (dışsal) arasındaki farklar incelenir.
| | | Hafta 13 | Serbest Dolaylı Aktarım
Üçüncü kişi anlatımı ile karakterin iç sesi arasında geçiş sağlayan bir anlatı tekniğidir. Doğrudan alıntı yapmadan düşünce ve duygulara erişim sunar. Özellikle modernist metinlerde görülür; anlatıcı ile karakter bakış açısı arasındaki sınırları belirsizleştirir. | | | Hafta 14 | İçten ve Dıştan Odaklanma
Öznel katılım ile mesafeli anlatım biçimleri karşılaştırılır; türler ve üsluplar üzerinden örneklenir.
| | | Hafta 15 | Olay Sırası ve Süre
Anlatıdaki olayların hangi sırayla sunulduğu (sıralama) ve ne kadar süreyle anlatıldığı (süre) incelenir. Geriye dönüş, ileriye sıçrama, atlama ve sahneleme gibi tekniklerle zamanın nasıl biçimlendirildiği örneklerle tartışılır.
| | | Hafta 16 | Final | | | |
| 1 | Rimmon-Kenan, Shlomith. (2002) Narrative Fiction: Contemporary Poetics. London: Routledge. | | | |
| 1 | Bal, Mieke. (2009). Narratology: Introduction to the Theory of Narrative. 3rd Ed. Toronto: University of Toronto Press. | | | 2 | Çıraklı, Mustafa Zeki (2015). Anlatıbilim: Kuramsal Okumalar, Hece. | | | |
| Ölçme Yöntemi | | Yöntem | Hafta | Tarih | Süre (Saat) | Katkı (%) | | Arasınav | 9 | 19.11.2025 | | 50 | | Dönem sonu sınavı | Final Sınavı | 13.01.2026 | | 50 | | |
| Öğrenci Çalışma Yükü | | İşlem adı | Haftalık süre (saat) | Hafta sayısı | Dönem toplamı | | Yüz yüze eğitim | 4 | 15 | 60 | | Arasınav için hazırlık | 2 | 8 | 16 | | Arasınav | 1 | 1 | 1 | | Uygulama | 2 | 14 | 28 | | Dönem sonu sınavı için hazırlık | 1 | 14 | 14 | | Dönem sonu sınavı | 1 | 1 | 1 | | Toplam Çalışma Yükü | | | 120 |
|